O Livro Antigo Que Salvou Milhões
Starożytna Księga, Która Uratowała Miliony
Quando uma jovem bibliotecária descobre um livro antigo e misterioso, ela não imagina que ele guarda a chave para salvar muitas vidas. Às vezes os tesouros mais poderosos estão escondidos nos lugares mais comuns.
Tu Youyou era uma jovem cientista na China.
Tu Youyou była młodą naukowczynią w Chinach.
Ela adorava estudar livros antigos de medicina.
Uwielbiała studiować stare księgi medyczne.
Esses livros eram muito, muito antigos.
Te księgi były bardzo, bardzo stare.
Eles falavam sobre plantas e ervas.
Opowiadały o roślinach i ziołach.
Um dia seu chefe lhe deu um grande problema.
Pewnego dnia jej szef dał jej ogromny problem.
Muitos soldados estavam ficando doentes com malária.
Wielu żołnierzy chorowało na malarię.
A malária é uma doença perigosa.
Malaria to niebezpieczna choroba.
Os mosquitos transmitem essa doença para as pessoas.
Komary przenoszą tę chorobę na ludzi.
Os soldados estavam morrendo.
Żołnierze umierali.
Encontre uma cura", disse seu chefe.
„Znajdź lekarstwo” – powiedział jej szef.
Use os livros antigos".
„Użyj starych ksiąg”.
Tu Youyou sentiu-se empolgada, mas também assustada.
Tu Youyou poczuła ekscytację, ale też strach.
Ela precisava salvar muitas vidas.
Musiała uratować wiele istnień.
Ela ia ao laboratório todos os dias.
Codziennie chodziła do swojego laboratorium.
Leu centenas de livros antigos sobre plantas.
Przeczytała setki starych książek o roślinach.
Primeiro, ela testou muitas plantas diferentes.
Najpierw próbowała wielu różnych roślin.
Transformou-as em remédios.
Przerabiała je na lekarstwa.
Mas nada funcionou bem.
Ale nic nie działało dobrze.
Os soldados continuavam adoecendo.
Żołnierze nadal chorowali.
Tu Youyou ficou muito triste.
Tu Youyou była bardzo smutna.
Então encontrou algo interessante.
Wtedy znalazła coś interesującego.
Um livro antigo falava sobre uma planta especial.
Stara księga wspominała o wyjątkowej roślinie.
A planta se chamava artemísia doce.
Roślina nazywała się bylica słodka.
O livro tinha 1.600 anos.
Księga miała 1600 lat.
O antigo livro dizia algo importante.
Stary tekst mówił coś ważnego.
Ele dizia para usar água fria, não água quente.
Trzeba użyć zimnej wody, a nie gorącej.
A maioria dos cientistas sempre usava água quente.
Większość naukowców zawsze używała gorącej wody.
Mas o livro antigo era diferente.
Ale ta księga była inna.
Tu Youyou decidiu tentar esse método.
Tu Youyou postanowiła wypróbować tę metodę.
Ela colocou a artemísia doce em água fria.
Umieściła bylicę w zimnej wodzie.
Esperou e esperou.
Czekała i czekała.
Depois transformou a planta em remédio.
Potem przerobiła roślinę na lekarstwo.
Em seguida ela testou o novo remédio em camundongos.
Następnie przetestowała nowe lekarstwo na myszach.
Os camundongos tinham malária.
Myszy miały malarię.
Depois de tomar o remédio, os camundongos melhoraram.
Po zażyciu lekarstwa myszy wyzdrowiały.
Tu Youyou ficou muito feliz.
Tu Youyou była bardzo szczęśliwa.
Mas precisava ter certeza.
Ale musiała mieć pewność.
Ela decidiu testar o remédio em si mesma primeiro.
Postanowiła najpierw przetestować lek na sobie.
Isso era muito perigoso.
To było bardzo niebezpieczne.
O remédio poderia machucá-la.
Lek mógł jej zaszkodzić.
Mas ela queria proteger outras pessoas.
Ale chciała chronić innych ludzi.
Tu Youyou tomou o remédio.
Tu Youyou zażyła lekarstwo.
Esperou para ver o que aconteceria.
Czekała, aby zobaczyć, co się stanie.
Ela se sentiu bem.
Czuła się dobrze.
O remédio era seguro.
Lek był bezpieczny.
Depois disso, ela deu o remédio a pacientes com malária.
Potem podała lekarstwo pacjentom chorym na malarię.
Os pacientes melhoraram rapidamente.
Pacjenci szybko poczuli się lepiej.
O remédio realmente funcionou.
Lek naprawdę działał.
Tu Youyou havia encontrado a cura.
Tu Youyou znalazła lekarstwo.
Ela chamou o remédio de artemisinina.
Nazwę lekarstwa ustaliła jako artemizynina.
Esse medicamento salvou milhões de pessoas em todo o mundo.
Ten lek uratował miliony ludzi na całym świecie.
Muitos países começaram a usar artemisinina para pacientes com malária.
Wiele krajów zaczęło stosować artemizyninę u chorych na malarię.
Cientistas de todos os lugares queriam conhecer o trabalho de Tu Youyou.
Naukowcy wszędzie chcieli poznać pracę Tu Youyou.
Ela se tornou famosa em muitos países.
Stała się sławna w wielu krajach.
Mas sempre se lembrava dos livros antigos que a ajudaram.
Ale zawsze pamiętała stare księgi, które jej pomogły.
Anos depois aconteceu algo incrível.
Wiele lat później wydarzyło się coś niesamowitego.
Tu Youyou ganhou o Prêmio Nobel.
Tu Youyou otrzymała Nagrodę Nobla.
Esse é o prêmio mais importante para os cientistas.
To najważniejsza nagroda dla naukowców.
Ela foi a primeira mulher chinesa a ganhar esse prêmio.
Była pierwszą Chinką, która ją zdobyła.
Quando recebeu o prêmio, disse algo importante.
Kiedy odbierała nagrodę, powiedziała coś ważnego.
Agradeceu aos antigos livros de medicina chineses.
Podziękowała starym chińskim księgom medycznym.
Agradeceu a todos os cientistas que trabalharam com ela.
Podziękowała wszystkim naukowcom, którzy z nią pracowali.
Tu Youyou mostrou ao mundo algo especial.
Tu Youyou pokazała światu coś wyjątkowego.
O conhecimento antigo e a nova ciência podem trabalhar juntos.
Stara wiedza i nowa nauka mogą działać razem.
Às vezes os livros mais antigos têm as melhores respostas.
Czasem najstarsze książki mają najlepsze odpowiedzi.
Hoje a artemisinina ainda salva vidas todos os dias.
Dziś artemizynina wciąż ratuje życie każdego dnia.
A descoberta de Tu Youyou ajuda pessoas em todo o mundo.
Odkrycie Tu Youyou pomaga ludziom na całym świecie.
Ela provou que uma pessoa pode fazer uma grande diferença.
Udowodniła, że jedna osoba może zrobić wielką różnicę.
A jovem cientista que amava livros antigos virou heroína.
Młoda naukowczyni, która kochała stare księgi, została bohaterką.