La Natte de Tri du Grain

Une femme étale une natte tissée sur le sol.

Kobieta rozkłada tkaną matę na ziemi.

Elle verse un tas de grain dessus.

Wysypuje na nią stos ziarna.

Le grain est mélangé avec de petites pierres, des balles cassées, des insectes morts et de mauvaises graines.

Ziarno jest pomieszane z małymi kamieniami, połamanymi łuskami, martwymi owadami i złymi nasionami.

Avant de pouvoir stocker le grain, tout cela doit être retiré.

Zanim ziarno można przechować, to wszystko musi zostać usunięte.

Elle commence à trier.

Zaczyna sortować.

Ses mains se déplacent sur la natte en mouvements circulaires et fluides.

Jej ręce poruszają się po macie w płynnych, kolistych ruchach.

Elle incline la natte légèrement d'un côté.

Przechyla matę lekko na jedną stronę.

Les pierres plus lourdes roulent vers le bord.

Cięższe kamienie toczą się do krawędzi.

Elle les retire d'une main tandis que l'autre garde le grain en mouvement.

Wyciąga je jedną ręką, podczas gdy druga utrzymuje ziarno w ruchu.

La natte n'est pas un simple morceau de tissu.

Mata to nie zwykły kawałek tkaniny.

Elle a une surface rugueuse et texturée faite de bandes de palme tissées serrées.

Ma szorstką, fakturowaną powierzchnię z ciasno plecionych pasków palmowych.

La texture attrape les petits débris que les surfaces lisses manqueraient.

Faktura łapie drobne zanieczyszczenia, które gładkie powierzchnie by przeoczyły.

La poussière et les petites balles collent aux fibres tandis que le grain propre glisse.

Kurz i drobne łuski przyklejają się do włókien, podczas gdy czyste ziarno przesuwa się obok.

Elle secoue la natte d'un mouvement rapide et sec.

Potrząsa matą szybkim, ostrym ruchem.

Les morceaux plus légers, coquilles cassées et ailes d'insectes séchées, s'envolent et sont emportés par la brise.

Lżejsze elementy, połamane łupiny i suche skrzydła owadów, unoszą się i odlatują z wiatrem.

Le bon grain plus lourd reste sur la natte.

Cięższe dobre ziarno zostaje na macie.

C'est le vannage à la main, utilisant la gravité et le vent comme outils.

To ręczne wianie, z grawitacją i wiatrem jako narzędziami.

Ensuite, elle incline la natte de l'autre côté.

Następnie przechyla matę w drugą stronę.

Quelques mauvaises graines roulent vers le côté bas.

Kilka złych nasion toczy się na niższą stronę.

Elles sont plus foncées et plus claires que les bonnes.

Są ciemniejsze i jaśniejsze od dobrych.

Elle les repère par la couleur et les retire.

Rozpoznaje je po kolorze i usuwa.

Ses yeux travaillent aussi vite que ses mains.

Jej oczy pracują tak szybko jak ręce.

Tout le processus prend environ vingt minutes pour un grand tas de grain.

Cały proces trwa około dwudziestu minut dla dużej sterty ziarna.

À la fin, le grain est propre, sec et prêt à être stocké.

Na koniec ziarno jest czyste, suche i gotowe do przechowania.

Aucune pierre ne cassera une dent.

Żaden kamień nie skruszy zęba.

Aucun insecte ne gâtera l'approvisionnement.

Żaden owad nie zepsuje zapasów.

Aucune mauvaise graine ne répandra la pourriture.

Żadne złe nasiona nie rozprzestrzenią gnicia.

La natte elle-même est conçue pour ce travail.

Sama mata jest zaprojektowana do tego zadania.

Le tissage est assez serré pour retenir les petits grains mais assez lâche pour laisser passer la poussière fine.

Splot jest wystarczająco ciasny, by zatrzymać małe ziarna, ale wystarczająco luźny, by drobny pył przesypał się.

La taille est adaptée pour qu'une personne la gère seule.

Rozmiar jest odpowiedni, by jedna osoba mogła sama nim zarządzać.

Les bords sont légèrement relevés pour empêcher le grain de se renverser.

Krawędzie są lekko podniesione, by ziarno się nie wysypało.

Différents villages utilisent différents modèles de nattes.

Różne wioski używają różnych wzorów mat.

Dans certains endroits, le tissage est plus grossier pour les gros grains comme le maïs.

W niektórych miejscach splot jest grubszy dla większych ziaren, jak kukurydza.

Dans d'autres, il est plus fin pour les petites graines comme le millet.

W innych jest drobniejszy dla małych nasion, jak proso.

Le design correspond à la culture locale.

Wzór dopasowany jest do lokalnej uprawy.

Les femmes qui fabriquent ces nattes comprennent la texture, le flux d'air et le comportement du grain.

Kobiety, które robią te maty, rozumieją fakturę, przepływ powietrza i zachowanie ziarna.

Elles savent quel motif de tissage fonctionne le mieux pour quelle graine.

Wiedzą, który wzór splotu najlepiej pasuje do którego nasienia.

Elles ajustent la tension en fonction de la saison et de l'état de la récolte.

Dostosowują ciasność w zależności od pory roku i stanu plonów.

Le tri n'est pas une tâche simple.

Sortowanie to nie proste zadanie.

C'est un processus technique qui nécessite des connaissances sur la taille, le poids, la couleur et la texture.

To proces techniczny, który wymaga wiedzy o rozmiarze, wadze, kolorze i fakturze.

La natte est l'outil qui rend ce processus rapide et fiable.

Mata to narzędzie, które czyni ten proces szybkim i niezawodnym.

Sans tri, le grain stocké s'abîme plus vite.

Bez sortowania przechowywane ziarno psuje się szybciej.

Les pierres endommagent les outils de broyage.

Kamienie uszkadzają narzędzia do mielenia.

Les mauvaises graines propagent des maladies au reste.

Złe nasiona rozprzestrzeniają choroby na resztę.

La natte protège l'approvisionnement alimentaire.

Mata chroni zapasy żywności.

La natte de tri du grain est un outil de précision déguisé en simple objet ménager.

Mata do sortowania ziarna to precyzyjne narzędzie udające prosty przedmiot domowy.

Le tri est un processus technique, et les outils conçus pour cela portent des générations de savoir sur la texture, la taille et la qualité.

Sortowanie to proces techniczny, a narzędzia do niego zaprojektowane niosą pokolenia wiedzy o fakturze, rozmiarze i jakości.