Joan Clarke: A Decifradora de Códigos Que Teve de Ficar em Silêncio
Joan Clarke: Łamaczka Szyfrów, Która Musiała Milczeć
Joan Clarke ajudou a decifrar códigos nazis em Bletchley Park e pode ter ajudado a encurtar a guerra, mas passou o resto da sua vida sem poder contar a ninguém.
Durante a Segunda Guerra Mundial, uma jovem com talento para puzzles foi recrutada para um lugar secreto no campo inglês.
Podczas II wojny światowej młoda kobieta z talentem do łamigłówek została zwerbowana do tajnego miejsca na angielskiej wsi.
O lugar chamava-se Bletchley Park.
Miejsce to nazywało się Bletchley Park.
O seu nome era Joan Clarke.
Miała na imię Joan Clarke.
Era uma matemática brilhante.
Była błyskotliwą matematyczką.
O seu trabalho era quebrar os códigos que o exército alemão usava para enviar mensagens.
Jej zadaniem było łamanie szyfrów, których używało wojsko niemieckie do przesyłania wiadomości.
Os códigos eram produzidos por uma máquina chamada Enigma.
Kody tworzyła maszyna zwana Enigmą.
Todos os dias, milhões de vidas dependiam de ler essas mensagens a tempo.
Każdego dnia miliony istnień zależały od odczytania tych wiadomości na czas.
Joan trabalhou ao lado de Alan Turing e de uma equipa das mentes mais brilhantes da Grã-Bretanha.
Joan pracowała obok Alana Turinga i zespołu najostrzejszych umysłów w Wielkiej Brytanii.
Ela ajudou a desenvolver técnicas para atacar a cifra Enigma.
Pomagała opracowywać techniki ataku na szyfr Enigmy.
Ela trabalhava durante longas noites, rodeada de pilhas de mensagens interceptadas e o cheiro de cigarros e chá frio.
Pracowała przez długie noce, otoczona stosami przechwyconych wiadomości i zapachem papierosów oraz zimnej herbaty.
O trabalho que ela fez ajudou os Aliados a ganhar a guerra.
Praca, którą wykonała, pomogła aliantom wygrać wojnę.
Os historiadores acreditam que encurtou a guerra vários anos e salvou inúmeras vidas.
Historycy uważają, że skróciło to wojnę o lata i ocaliło niezliczone życia.
Mas quando a guerra terminou, Joan teve de ir para casa e ficar em silêncio.
Ale gdy война się skończyła, Joan musiała wrócić do domu i milczeć.
Ela tinha assinado a Lei dos Segredos Oficiais.
Podpisała Ustawę o Tajemnicy Państwowej.
Ela não podia dizer a ninguém o que tinha feito.
Nie mogła nikomu powiedzieć, co robiła.
Ela não podia explicar aos empregadores por que era tão capaz.
Nie mogła wyjaśnić pracodawcom, dlaczego jest tak zdolna.
Ela não podia dizer a verdade à sua família.
Nie mogła powiedzieć rodzinie prawdy.
O trabalho simplesmente desapareceu da sua vida, como uma porta que tinha sido fechada à chave.
Praca po prostu zniknęła z jej życia jak drzwi, które zostały zamknięte na klucz.
Décadas passaram.
Minęły dekady.
Outros veteranos de Bletchley começaram lentamente a falar.
Inni weterani Bletchley powoli zaczęli mówić.
A história foi saindo aos poucos.
Historia wychodziła na jaw stopniowo.
Joan viveu para ver parte disso ser contado.
Joan dożyła, by zobaczyć, jak część tej historii zostaje opowiedziana.
Ela recebeu reconhecimento antes de morrer, embora nunca tanto quanto merecia.
Doczekała się uznania przed śmiercią, choć nigdy tyle, ile zasługiwała.
Ela tinha ajudado a salvar o mundo.
Pomogła ocalić świat.
Depois guardou esse segredo com a mesma disciplina silenciosa que um dia usara para quebrar códigos.
Potem strzegła tego sekretu z taką samą cichą dyscypliną, jakiej używała kiedyś do łamania szyfrów.
Moral: Algumas pessoas carregam os seus maiores feitos em silêncio, e o peso desse silêncio é a sua própria forma de coragem.
Morał: Niektórzy noszą swoje największe czyny w milczeniu, a ciężar tego milczenia jest własnym rodzajem odwagi.