Het Groentedrogend Netwerk
La Red de Secado de Vegetales
De voedseldroogpraktijken van vrouwen vormen een gedecentraliseerde conserveringstechnologie die huishoudens maandenlang voorziet. Door vochtigheid, luchtstroom en timing te beheren, bouwden vrouwen een klimaatadaptatiesysteem dat van generatie op generatie werd doorgegeven.
Wanneer het droge seizoen aanbreekt, beginnen vrouwen voedsel voor te bereiden voor de komende maanden.
Cuando llega la temporada seca, las mujeres comienzan a preparar comida para los meses siguientes.
Ze zetten droogrekken op gemaakt van hout en touw.
Montan estantes de secado hechos de madera y cuerda.
Groenten, kruiden en fruit worden in dunne lagen onder de zon uitgespreid.
Las verduras, hierbas y frutas se extienden en capas finas bajo el sol.
Voedsel drogen is een van de oudste conserveringsmethoden ter wereld.
El secado de alimentos es uno de los métodos de conservación más antiguos del mundo.
Vrouwen leerden dat het verwijderen van water uit voedsel bederf voorkomt.
Las mujeres aprendieron que quitar el agua de la comida evita que se pudra.
Gedroogd voedsel kan weken of zelfs maanden goed blijven.
La comida seca puede durar semanas o incluso meses sin echarse a perder.
Het proces vereist zorgvuldige aandacht voor vochtigheid en luchtcirculatie.
El proceso requiere atención cuidadosa a la humedad y la circulación de aire.
Te veel vocht in de lucht vertraagt het drogen.
Demasiada humedad en el aire ralentiza el secado.
Te weinig luchtcirculatie kan schimmel laten groeien voordat het voedsel klaar is.
Muy poca circulación de aire puede hacer que crezca moho antes de que la comida esté lista.
Vrouwen controleren elke ochtend het weer voordat ze voedsel uitleggen.
Las mujeres revisan el clima cada mañana antes de poner la comida a secar.
Ze weten welke dagen het beste zijn om te drogen.
Saben qué días son mejores para el secado.
Bewolkte of regenachtige dagen betekenen dat het voedsel bedekt of naar binnen gebracht moet worden.
Los días nublados o lluviosos significan que la comida debe cubrirse o llevarse adentro.
Verschillende soorten voedsel hebben verschillende droogtijden nodig.
Diferentes alimentos necesitan diferentes tiempos de secado.
Dunne bladeren drogen snel in een paar uur.
Las hojas finas se secan rápidamente en unas pocas horas.
Dikke wortels en knollen hebben meerdere dagen constante warmte nodig.
Las raíces gruesas y los tubérculos necesitan varios días de calor constante.
Vrouwen vergelijken ook resultaten met elkaar.
Las mujeres también comparan resultados entre ellas.
Ze bespreken welke methoden het beste werken voor elk type voedsel.
Discuten qué métodos funcionan mejor para cada tipo de alimento.
Dit delen van informatie creëert een kennisnetwerk tussen huishoudens.
Este intercambio de información crea una red de conocimiento entre hogares.
Sommige vrouwen gebruiken rook om het droogproces te versnellen.
Algunas mujeres usan humo para acelerar el proceso de secado.
Rook voegt smaak toe en houdt ook insecten weg van het voedsel.
El humo añade sabor y también mantiene a los insectos alejados de la comida.
Gerookt en gedroogd voedsel heeft een langere houdbaarheid.
La comida ahumada y seca tiene una vida de almacenamiento más larga.
Anderen hangen voedsel op in schaduwrijke gebieden waar warme wind doorheen waait.
Otras cuelgan la comida en áreas sombreadas donde pasa el viento cálido.
De plaatsing van droogrekken hangt af van lokale windpatronen.
La ubicación de los estantes de secado depende de los patrones de viento locales.
Vrouwen positioneren rekken om de beste bries op te vangen.
Las mujeres colocan los estantes para captar la mejor brisa.
Kinderen helpen vaak mee met het droogwerk.
Los niños a menudo ayudan con el trabajo de secado.
Ze leren door te kijken en te doen.
Aprenden observando y haciendo.
Zo gaat kennis over van de ene generatie op de volgende.
Así es como el conocimiento pasa de una generación a la siguiente.
Gedroogd voedsel voorziet het huishouden voor moeilijke maanden.
La comida seca abastece el hogar para los meses difíciles.
Tijdens koude of natte seizoenen eten families wat tijdens de droge maanden is bereid.
Durante las temporadas frías o húmedas, las familias comen lo que se preparó durante los meses secos.
Het droogwerk van het ene seizoen voedt het gezin in het andere.
El trabajo de secado hecho en una temporada alimenta a la familia en otra.
Deze voedseldroogpraktijk is een vorm van klimaatadaptatietechnologie.
Esta práctica de secado de alimentos es una forma de tecnología de adaptación climática.
Vrouwen ontwikkelden het zonder laboratoria of machines.
Las mujeres la desarrollaron sin laboratorios ni máquinas.
Ze gebruikten observatie, geduld en gedeelde ervaring.
Usaron observación, paciencia y experiencia compartida.
Het groentedrogende netwerk laat zien dat conserveringskennis een echte technologie is.
La red de secado de vegetales demuestra que el conocimiento de conservación es una tecnología real.
Het is gedecentraliseerd, doorgegeven tussen huishoudens en verfijnd over generaties.
Es descentralizada, se transmite entre hogares y se refina a lo largo de generaciones.
Vrouwen bouwden een voedselzekerheidssysteem lang voordat iemand het zo noemde.
Las mujeres construyeron un sistema de seguridad alimentaria mucho antes de que alguien lo llamara así.